Náboženství
Hinduismus		Mahábháráta
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 171. - 180.
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 171.
	1 aurva uvāca 1 uktavān asmi yāṃ krodhāt pratijñāṃ pitaras tadā sarvalokavināśāya na sā me vitathā bhavet 2 vṛthāroṣapratijño hi nāhaṃ jīvitum utsahe anistīrṇo hi māṃ roṣo dahed agnir ivāraṇim 3 yo hi kāraṇataḥ krodhaṃ saṃjātaṃ kṣantum arhati nālaṃ sa manujaḥ samyak trivargaṃ parirakṣitum 4 aśiṣṭānāṃ niyantā hi śiṣṭānāṃ parirakṣatā sthāne roṣaḥ prayuktaḥ syān nṛpaiḥ svargajigīṣubhiḥ 5 aśrauṣam aham ūrustho garbhaśayyāgatas tadā ārāvaṃ mātṛvargasya bhṛgūṇāṃ kṣatriyair vadhe 6 sāmarair hi yadā lokair bhṛgūṇāṃ kṣatriyādhamaiḥ āgarbhotsādanaṃ kṣāntaṃ tadā māṃ manyur āviṣat 7 āpūrṇakośāḥ kila me mātaraḥ pitaras tathā bhayāt sarveṣu lokeṣu nādhijagmuḥ parāyaṇam 8 tān bhṛgūṇāṃ tadā dārān kaś cin nābhyavapadyata yadā tadā dadhāreyam ūruṇaikena māṃ śubhā 9 pratiṣeddhā hi pāpasya yadā lokeṣu vidyate tadā sarveṣu lokeṣu pāpakṛn nopapadyate 10 yadā tu pratiṣeddhāraṃ pāpo na labhate kva cit tiṣṭhanti bahavo loke tadā pāpeṣu karmasu 11 jānann api ca yaḥ pāpaṃ śaktimān na niyacchati īśaḥ san so 'pi tenaiva karmaṇā saṃprayujyate 12 rājabhiś ceśvaraiś caiva yadi vai pitaro mama śaktair na śakitā trātum iṣṭaṃ matveha jīvitam 13 ata eṣām ahaṃ kruddho lokānām īśvaro 'dya san bhavatāṃ tu vaco nāham alaṃ samativartitum 14 mama cāpi bhaved etad īśvarasya sato mahat upekṣamāṇasya punar lokānāṃ kilbiṣād bhayam 15 yaś cāyaṃ manyujo me 'gnir lokān ādātum icchati dahed eṣa ca mām eva nigṛhītaḥ svatejasā 16 bhavatāṃ ca vijānāmi sarvalokahitepsutām tasmād vidadhvaṃ yac chreyo lokānāṃ mama ceśvarāḥ 17 pitara ūcuḥ 17 ya eṣa manyujas te 'gnir lokān ādātum icchati apsu taṃ muñca bhadraṃ te lokā hy apsu pratiṣṭhitāḥ 18 āpomayāḥ sarvarasāḥ sarvam āpomayaṃ jagat tasmād apsu vimuñcemaṃ krodhāgniṃ dvijasattama 19 ayaṃ tiṣṭhatu te vipra yadīcchasi mahodadhau manyujo 'gnir dahann āpo lokā hy āpomayāḥ smṛtāḥ 20 evaṃ pratijñā satyeyaṃ tavānagha bhaviṣyati na caiva sāmarā lokā gamiṣyanti parābhavam 21 vasiṣṭha uvāca 21 tatas taṃ krodhajaṃ tāta aurvo 'gniṃ varuṇālaye utsasarja sa caivāpa upayuṅkte mahodadhau 22 mahad dhayaśiro bhūtvā yat tad vedavido viduḥ tam agnim udgiran vaktrāt pibaty āpo mahodadhau 23 tasmāt tvam api bhadraṃ te na lokān hantum arhasi parāśara parān dharmāñ jānañ jñānavatāṃ vara
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 172.
	1 gandharva uvāca 1 evam uktaḥ sa viprarṣir vasiṣṭhena mahātmanā nyayacchad ātmanaḥ kopaṃ sarvalokaparābhavāt 2 īje ca sa mahātejāḥ sarvavedavidāṃ varaḥ ṛṣī rākṣasasatreṇa śākteyo 'tha parāśaraḥ 3 tato vṛddhāṃś ca bālāṃś ca rākṣasān sa mahāmuniḥ dadāha vitate yajñe śakter vadham anusmaran 4 na hi taṃ vārayām āsa vasiṣṭho rakṣasāṃ vadhāt dvitīyām asya mā bhāṅkṣaṃ pratijñām iti niścayāt 5 trayāṇāṃ pāvakānāṃ sa satre tasmin mahāmuniḥ āsīt purastād dīptānāṃ caturtha iva pāvakaḥ 6 tena yajñena śubhreṇa hūyamānena yuktitaḥ tad vidīpitam ākāśaṃ sūryeṇeva ghanātyaye 7 taṃ vasiṣṭhādayaḥ sarve munayas tatra menire tejasā divi dīpyantaṃ dvitīyam iva bhāskaram 8 tataḥ paramaduṣprāpam anyair ṛṣir udāradhīḥ samāpipayiṣuḥ satraṃ tam atriḥ samupāgamat 9 tathā pulastyaḥ pulahaḥ kratuś caiva mahākratum upājagmur amitraghna rakṣasāṃ jīvitepsayā 10 pulastyas tu vadhāt teṣāṃ rakṣasāṃ bharatarṣabha uvācedaṃ vacaḥ pārtha parāśaram ariṃdamam 11 kaccit tātāpavighnaṃ te kaccin nandasi putraka ajānatām adoṣāṇāṃ sarveṣāṃ rakṣasāṃ vadhāt 12 prajocchedam imaṃ mahyaṃ sarvaṃ somapasattama adharmiṣṭhaṃ variṣṭhaḥ san kuruṣe tvaṃ parāśara rājā kalmāṣapādaś ca divam āroḍhum icchati 13 ye ca śaktyavarāḥ putrā vasiṣṭhasya mahāmuneḥ te ca sarve mudā yuktā modante sahitāḥ suraiḥ sarvam etad vasiṣṭhasya viditaṃ vai mahāmune 14 rakṣasāṃ ca samuccheda eṣa tāta tapasvinām nimittabhūtas tvaṃ cātra kratau vāsiṣṭhanandana sa satraṃ muñca bhadraṃ te samāptam idam astu te 15 evam uktaḥ pulastyena vasiṣṭhena ca dhīmatā tadā samāpayām āsa satraṃ śāktiḥ parāśaraḥ 16 sarvarākṣasasatrāya saṃbhṛtaṃ pāvakaṃ muniḥ uttare himavatpārśve utsasarja mahāvane 17 sa tatrādyāpi rakṣāṃsi vṛkṣān aśmāna eva ca bhakṣayan dṛśyate vahniḥ sadā parvaṇi parvaṇi
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 173.
	1 arjuna uvāca 1 rājñā kalmāṣapādena gurau brahmavidāṃ vare kāraṇaṃ kiṃ puraskṛtya bhāryā vai saṃniyojitā 2 jānatā ca paraṃ dharmaṃ lokyaṃ tena mahātmanā agamyāgamanaṃ kasmād vasiṣṭhena mahātmanā kṛtaṃ tena purā sarvaṃ vaktum arhasi pṛcchataḥ 3 gandharva uvāca 3 dhanaṃjaya nibodhedaṃ yan māṃ tvaṃ paripṛcchasi vasiṣṭhaṃ prati durdharṣaṃ tathāmitrasahaṃ nṛpam 4 kathitaṃ te mayā pūrvaṃ yathā śaptaḥ sa pārthivaḥ śaktinā bharataśreṣṭha vāsiṣṭhena mahātmanā 5 sa tu śāpavaśaṃ prāptaḥ krodhaparyākulekṣaṇaḥ nirjagāma purād rājā sahadāraḥ paraṃtapaḥ 6 araṇyaṃ nirjanaṃ gatvā sadāraḥ paricakrame nānāmṛgagaṇākīrṇaṃ nānāsattvasamākulam 7 nānāgulmalatācchannaṃ nānādrumasamāvṛtam araṇyaṃ ghorasaṃnādaṃ śāpagrastaḥ paribhraman 8 sa kadā cit kṣudhāviṣṭo mṛgayan bhakṣam ātmanaḥ dadarśa suparikliṣṭaḥ kasmiṃś cid vananirjhare brāhmaṇīṃ brāhmaṇaṃ caiva maithunāyopasaṃgatau 9 tau samīkṣya tu vitrastāv akṛtārthau pradhāvitau tayoś ca dravator vipraṃ jagṛhe nṛpatir balāt 10 dṛṣṭvā gṛhītaṃ bhartāram atha brāhmaṇy abhāṣata śṛṇu rājan vaco mahyaṃ yat tvāṃ vakṣyāmi suvrata 11 ādityavaṃśaprabhavas tvaṃ hi lokapariśrutaḥ apramattaḥ sthito dharme guruśuśrūṣaṇe rataḥ 12 śāpaṃ prāpto 'si durdharṣa na pāpaṃ kartum arhasi ṛtukāle tu saṃprāpte bhartrāsmy adya samāgatā 13 akṛtārthā hy ahaṃ bhartrā prasavārthaś ca me mahān prasīda nṛpatiśreṣṭha bhartā me 'yaṃ visṛjyatām 14 evaṃ vikrośamānāyās tasyāḥ sa sunṛśaṃsakṛt bhartāraṃ bhakṣayām āsa vyāghro mṛgam ivepsitam 15 tasyāḥ krodhābhibhūtāyā yad aśru nyapatad bhuvi so 'gniḥ samabhavad dīptas taṃ ca deśaṃ vyadīpayat 16 tataḥ sā śokasaṃtaptā bhartṛvyasanaduḥkhitā kalmāṣapādaṃ rājarṣim aśapad brāhmaṇī ruṣā 17 yasmān mamākṛtārthāyās tvayā kṣudra nṛśaṃsavat prekṣantyā bhakṣito me 'dya prabhur bhartā mahāyaśāḥ 18 tasmāt tvam api durbuddhe macchāpaparivikṣataḥ patnīm ṛtāv anuprāpya sadyas tyakṣyasi jīvitam 19 yasya carṣer vasiṣṭhasya tvayā putrā vināśitāḥ tena saṃgamya te bhāryā tanayaṃ janayiṣyati sa te vaṃśakaraḥ putro bhaviṣyati nṛpādhama 20 evaṃ śaptvā tu rājānaṃ sā tam āṅgirasī śubhā tasyaiva saṃnidhau dīptaṃ praviveśa hutāśanam 21 vasiṣṭhaś ca mahābhāgaḥ sarvam etad apaśyata jñānayogena mahatā tapasā ca paraṃtapa 22 muktaśāpaś ca rājarṣiḥ kālena mahatā tataḥ ṛtukāle 'bhipatito madayantyā nivāritaḥ 23 na hi sasmāra nṛpatis taṃ śāpaṃ śāpamohitaḥ devyāḥ so 'tha vacaḥ śrutvā sa tasyā nṛpasattamaḥ taṃ ca śāpam anusmṛtya paryatapyad bhṛśaṃ tadā 24 etasmāt kāraṇād rājā vasiṣṭhaṃ saṃnyayojayat svadāre bharataśreṣṭha śāpadoṣasamanvitaḥ
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 174.
	1 arjuna uvāca 1 asmākam anurūpo vai yaḥ syād gandharva vedavit purohitas tam ācakṣva sarvaṃ hi viditaṃ tava 2 gandharva uvāca 2 yavīyān devalasyaiṣa vane bhrātā tapasyati dhaumya utkocake tīrthe taṃ vṛṇudhvaṃ yadīcchatha 3 vaiśaṃpāyana uvāca 3 tato 'rjuno 'stram āgneyaṃ pradadau tad yathāvidhi gandharvāya tadā prīto vacanaṃ cedam abravīt 4 tvayy eva tāvat tiṣṭhantu hayā gandharvasattama karmakāle grahīṣyāmi svasti te 'stv iti cābravīt 5 te 'nyonyam abhisaṃpūjya gandharvaḥ pāṇḍavāś ca ha ramyād bhāgīrathīkacchād yathākāmaṃ pratasthire 6 tata utkocakaṃ tīrthaṃ gatvā dhaumyāśramaṃ tu te taṃ vavruḥ pāṇḍavā dhaumyaṃ paurohityāya bhārata 7 tān dhaumyaḥ pratijagrāha sarvavedavidāṃ varaḥ pādyena phalamūlena paurohityena caiva ha 8 te tadāśaṃsire labdhāṃ śriyaṃ rājyaṃ ca pāṇḍavāḥ taṃ brāhmaṇaṃ puraskṛtya pāñcālyāś ca svayaṃvaram 9 mātṛṣaṣṭhās tu te tena guruṇā saṃgatās tadā nāthavantam ivātmānaṃ menire bharatarṣabhāḥ 10 sa hi vedārthatattvajñas teṣāṃ gurur udāradhīḥ tena dharmavidā pārthā yājyāḥ sarvavidā kṛtāḥ 11 vīrāṃs tu sa hi tān mene prāptarājyān svadharmataḥ buddhivīryabalotsāhair yuktān devān ivāparān 12 kṛtasvastyayanās tena tatas te manujādhipāḥ menire sahitā gantuṃ pāñcālyās taṃ svayaṃvaram
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 175.
	1 vaiśaṃpāyana uvāca 1 tatas te naraśārdūlā bhrātaraḥ pañca pāṇḍavāḥ prayayur draupadīṃ draṣṭuṃ taṃ ca devamahotsavam 2 te prayātā naravyāghrā mātrā saha paraṃtapāḥ brāhmaṇān dadṛśur mārge gacchataḥ sagaṇān bahūn 3 tān ūcur brāhmaṇā rājan pāṇḍavān brahmacāriṇaḥ kva bhavanto gamiṣyanti kuto vāgacchateti ha 4 yudhiṣṭhira uvāca 4 āgatān ekacakrāyāḥ sodaryān devadarśinaḥ bhavanto hi vijānantu sahitān mātṛcāriṇaḥ 5 brāhmaṇā ūcuḥ 5 gacchatādyaiva pāñcālān drupadasya niveśanam svayaṃvaro mahāṃs tatra bhavitā sumahādhanaḥ 6 ekasārthaṃ prayātāḥ smo vayam apy atra gāminaḥ tatra hy adbhutasaṃkāśo bhavitā sumahotsavaḥ 7 yajñasenasya duhitā drupadasya mahātmanaḥ vedīmadhyāt samutpannā padmapatranibhekṣaṇā 8 darśanīyānavadyāṅgī sukumārī manasvinī dhṛṣṭadyumnasya bhaginī droṇaśatroḥ pratāpinaḥ 9 yo jātaḥ kavacī khaḍgī saśaraḥ saśarāsanaḥ susamiddhe mahābāhuḥ pāvake pāvakaprabhaḥ 10 svasā tasyānavadyāṅgī draupadī tanumadhyamā nīlotpalasamo gandho yasyāḥ krośāt pravāyati 11 tāṃ yajñasenasya sutāṃ svayaṃvarakṛtakṣaṇām gacchāmahe vayaṃ draṣṭuṃ taṃ ca devamahotsavam 12 rājāno rājaputrāś ca yajvāno bhūridakṣiṇāḥ svādhyāyavantaḥ śucayo mahātmāno yatavratāḥ 13 taruṇā darśanīyāś ca nānādeśasamāgatāḥ mahārathāḥ kṛtāstrāś ca samupaiṣyanti bhūmipāḥ 14 te tatra vividhān dāyān vijayārthaṃ nareśvarāḥ pradāsyanti dhanaṃ gāś ca bhakṣyaṃ bhojyaṃ ca sarvaśaḥ 15 pratigṛhya ca tat sarvaṃ dṛṣṭvā caiva svayaṃvaram anubhūyotsavaṃ caiva gamiṣyāmo yathepsitam 16 naṭā vaitālikāś caiva nartakāḥ sūtamāgadhāḥ niyodhakāś ca deśebhyaḥ sameṣyanti mahābalāḥ 17 evaṃ kautūhalaṃ kṛtvā dṛṣṭvā ca pratigṛhya ca sahāsmābhir mahātmānaḥ punaḥ pratinivartsyatha 18 darśanīyāṃś ca vaḥ sarvān devarūpān avasthitān samīkṣya kṛṣṇā varayet saṃgatyānyatamaṃ varam 19 ayaṃ bhrātā tava śrīmān darśanīyo mahābhujaḥ niyudhyamāno vijayet saṃgatyā draviṇaṃ bahu 20 yudhiṣṭhira uvāca 20 paramaṃ bho gamiṣyāmo draṣṭuṃ devamahotsavam bhavadbhiḥ sahitāḥ sarve kanyāyās taṃ svayaṃvaram
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 176.
	1 vaiśaṃpāyana uvāca 1 evam uktāḥ prayātās te pāṇḍavā janamejaya rājñā dakṣiṇapāñcālān drupadenābhirakṣitān 2 tatas te taṃ mahātmānaṃ śuddhātmānam akalmaṣam dadṛśuḥ pāṇḍavā rājan pathi dvaipāyanaṃ tadā 3 tasmai yathāvat satkāraṃ kṛtvā tena ca sāntvitāḥ kathānte cābhyanujñātāḥ prayayur drupadakṣayam 4 paśyanto ramaṇīyāni vanāni ca sarāṃsi ca tatra tatra vasantaś ca śanair jagmur mahārathāḥ 5 svādhyāyavantaḥ śucayo madhurāḥ priyavādinaḥ ānupūrvyeṇa saṃprāptāḥ pāñcālān kurunandanāḥ 6 te tu dṛṣṭvā puraṃ tac ca skandhāvāraṃ ca pāṇḍavāḥ kumbhakārasya śālāyāṃ niveśaṃ cakrire tadā 7 tatra bhaikṣaṃ samājahrur brāhmīṃ vṛttiṃ samāśritāḥ tāṃś ca prāptāṃs tadā vīrāñ jajñire na narāḥ kva cit 8 yajñasenasya kāmas tu pāṇḍavāya kirīṭine kṛṣṇāṃ dadyām iti sadā na caitad vivṛṇoti saḥ 9 so 'nveṣamāṇaḥ kaunteyān pāñcālyo janamejaya dṛḍhaṃ dhanur anāyamyaṃ kārayām āsa bhārata 10 yantraṃ vaihāyasaṃ cāpi kārayām āsa kṛtrimam tena yantreṇa sahitaṃ rājā lakṣyaṃ ca kāñcanam 11 drupada uvāca 11 idaṃ sajyaṃ dhanuḥ kṛtvā sajyenānena sāyakaiḥ atītya lakṣyaṃ yo veddhā sa labdhā matsutām iti 12 vaiśaṃpāyana uvāca 12 iti sa drupado rājā sarvataḥ samaghoṣayat tac chrutvā pārthivāḥ sarve samīyus tatra bhārata 13 ṛṣayaś ca mahātmānaḥ svayaṃvaradidṛkṣayā duryodhanapurogāś ca sakarṇāḥ kuravo nṛpa 14 brāhmaṇāś ca mahābhāgā deśebhyaḥ samupāgaman te 'bhyarcitā rājagaṇā drupadena mahātmanā 15 tataḥ paurajanāḥ sarve sāgaroddhūtaniḥsvanāḥ śiśumārapuraṃ prāpya nyaviśaṃs te ca pārthivāḥ 16 prāguttareṇa nagarād bhūmibhāge same śubhe samājavāṭaḥ śuśubhe bhavanaiḥ sarvato vṛtaḥ 17 prākāraparikhopeto dvāratoraṇamaṇḍitaḥ vitānena vicitreṇa sarvataḥ samavastṛtaḥ 18 tūryaughaśatasaṃkīrṇaḥ parārdhyāgurudhūpitaḥ candanodakasiktaś ca mālyadāmaiś ca śobhitaḥ 19 kailāsaśikharaprakhyair nabhastalavilekhibhiḥ sarvataḥ saṃvṛtair naddhaḥ prāsādaiḥ sukṛtocchritaiḥ 20 suvarṇajālasaṃvītair maṇikuṭṭimabhūṣitaiḥ sukhārohaṇasopānair mahāsanaparicchadaiḥ 21 agrāmyasamavacchannair agurūttamavāsitaiḥ haṃsācchavarṇair bahubhir āyojanasugandhibhiḥ 22 asaṃbādhaśatadvāraiḥ śayanāsanaśobhitaiḥ bahudhātupinaddhāṅgair himavacchikharair iva 23 tatra nānāprakāreṣu vimāneṣu svalaṃkṛtāḥ spardhamānās tadānyonyaṃ niṣeduḥ sarvapārthivāḥ 24 tatropaviṣṭān dadṛśur mahāsattvaparākramān rājasiṃhān mahābhāgān kṛṣṇāguruvibhūṣitān 25 mahāprasādān brahmaṇyān svarāṣṭraparirakṣiṇaḥ priyān sarvasya lokasya sukṛtaiḥ karmabhiḥ śubhaiḥ 26 mañceṣu ca parārdhyeṣu paurajānapadā janāḥ kṛṣṇādarśanatuṣṭyarthaṃ sarvataḥ samupāviśan 27 brāhmaṇais te ca sahitāḥ pāṇḍavāḥ samupāviśan ṛddhiṃ pāñcālarājasya paśyantas tām anuttamām 28 tataḥ samājo vavṛdhe sa rājan divasān bahūn ratnapradānabahulaḥ śobhito naṭanartakaiḥ 29 vartamāne samāje tu ramaṇīye 'hni ṣoḍaśe āplutāṅgī suvasanā sarvābharaṇabhūṣitā 30 vīrakāṃsyam upādāya kāñcanaṃ samalaṃkṛtam avatīrṇā tato raṅgaṃ draupadī bharatarṣabha 31 purohitaḥ somakānāṃ mantravid brāhmaṇaḥ śuciḥ paristīrya juhāvāgnim ājyena vidhinā tadā 32 sa tarpayitvā jvalanaṃ brāhmaṇān svasti vācya ca vārayām āsa sarvāṇi vāditrāṇi samantataḥ 33 niḥśabde tu kṛte tasmin dhṛṣṭadyumno viśāṃ pate raṅgamadhyagatas tatra meghagambhīrayā girā vākyam uccair jagādedaṃ ślakṣṇam arthavad uttamam 34 idaṃ dhanur lakṣyam ime ca bāṇāḥ; śṛṇvantu me pārthivāḥ sarva eva yantracchidreṇābhyatikramya lakṣyaṃ; samarpayadhvaṃ khagamair daśārdhaiḥ 35 etat kartā karma suduṣkaraṃ yaḥ; kulena rūpeṇa balena yuktaḥ tasyādya bhāryā bhaginī mameyaṃ; kṛṣṇā bhavitrī na mṛṣā bravīmi 36 tān evam uktvā drupadasya putraḥ; paścād idaṃ draupadīm abhyuvāca nāmnā ca gotreṇa ca karmaṇā ca; saṃkīrtayaṃs tān nṛpatīn sametān
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 177.
	1 dhṛṣṭadyumna uvāca 1 duryodhano durviṣaho durmukho duṣpradharṣaṇaḥ viviṃśatir vikarṇaś ca saho duḥśāsanaḥ samaḥ 2 yuyutsur vātavegaś ca bhīmavegadharas tathā ugrāyudho balākī ca kanakāyur virocanaḥ 3 sukuṇḍalaś citrasenaḥ suvarcāḥ kanakadhvajaḥ nandako bāhuśālī ca kuṇḍajo vikaṭas tathā 4 ete cānye ca bahavo dhārtarāṣṭrā mahābalāḥ karṇena sahitā vīrās tvadarthaṃ samupāgatāḥ śatasaṃkhyā mahātmānaḥ prathitāḥ kṣatriyarṣabhāḥ 5 śakuniś ca balaś caiva vṛṣako 'tha bṛhadbalaḥ ete gāndhārarājasya sutāḥ sarve samāgatāḥ 6 aśvatthāmā ca bhojaś ca sarvaśastrabhṛtāṃ varau samavetau mahātmānau tvadarthe samalaṃkṛtau 7 bṛhanto maṇimāṃś caiva daṇḍadhāraś ca vīryavān sahadevo jayatseno meghasaṃdhiś ca māgadhaḥ 8 virāṭaḥ saha putrābhyāṃ śaṅkhenaivottareṇa ca vārdhakṣemiḥ suvarcāś ca senābinduś ca pārthivaḥ 9 abhibhūḥ saha putreṇa sudāmnā ca suvarcasā sumitraḥ sukumāraś ca vṛkaḥ satyadhṛtis tathā 10 sūryadhvajo rocamāno nīlaś citrāyudhas tathā aṃśumāṃś cekitānaś ca śreṇimāṃś ca mahābalaḥ 11 samudrasenaputraś ca candrasenaḥ pratāpavān jalasaṃdhaḥ pitāputrau sudaṇḍo daṇḍa eva ca 12 pauṇḍrako vāsudevaś ca bhagadattaś ca vīryavān kaliṅgas tāmraliptaś ca pattanādhipatis tathā 13 madrarājas tathā śalyaḥ sahaputro mahārathaḥ rukmāṅgadena vīreṇa tathā rukmarathena ca 14 kauravyaḥ somadattaś ca putrāś cāsya mahārathāḥ samavetās trayaḥ śūrā bhūrir bhūriśravāḥ śalaḥ 15 sudakṣiṇaś ca kāmbojo dṛḍhadhanvā ca kauravaḥ bṛhadbalaḥ suṣeṇaś ca śibir auśīnaras tathā 16 saṃkarṣaṇo vāsudevo raukmiṇeyaś ca vīryavān sāmbaś ca cārudeṣṇaś ca sāraṇo 'tha gadas tathā 17 akrūraḥ sātyakiś caiva uddhavaś ca mahābalaḥ kṛtavarmā ca hārdikyaḥ pṛthur vipṛthur eva ca 18 viḍūrathaś ca kaṅkaś ca samīkaḥ sāramejayaḥ vīro vātapatiś caiva jhillī piṇḍārakas tathā uśīnaraś ca vikrānto vṛṣṇayas te prakīrtitāḥ 19 bhagīratho bṛhatkṣatraḥ saindhavaś ca jayadrathaḥ bṛhadratho bāhlikaś ca śrutāyuś ca mahārathaḥ 20 ulūkaḥ kaitavo rājā citrāṅgadaśubhāṅgadau vatsarājaś ca dhṛtimān kosalādhipatis tathā 21 ete cānye ca bahavo nānājanapadeśvarāḥ tvadartham āgatā bhadre kṣatriyāḥ prathitā bhuvi 22 ete vetsyanti vikrāntās tvadarthaṃ lakṣyam uttamam vidhyeta ya imaṃ lakṣyaṃ varayethāḥ śubhe 'dya tam
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 178.
	1 vaiśaṃpāyana uvāca 1 te 'laṃkṛtāḥ kuṇḍalino yuvānaḥ; parasparaṃ spardhamānāḥ sametāḥ astraṃ balaṃ cātmani manyamānāḥ; sarve samutpetur ahaṃkṛtena 2 rūpeṇa vīryeṇa kulena caiva; dharmeṇa caivāpi ca yauvanena samṛddhadarpā madavegabhinnā; mattā yathā haimavatā gajendrāḥ 3 parasparaṃ spardhayā prekṣamāṇāḥ; saṃkalpajenāpi pariplutāṅgāḥ kṛṣṇā mamaiṣety abhibhāṣamāṇā; nṛpāsanebhyaḥ sahasopatasthuḥ 4 te kṣatriyā raṅgagatāḥ sametā; jigīṣamāṇā drupadātmajāṃ tām cakāśire parvatarājakanyām; umāṃ yathā devagaṇāḥ sametāḥ 5 kandarpabāṇābhinipīḍitāṅgāḥ; kṛṣṇāgatais te hṛdayair narendrāḥ raṅgāvatīrṇā drupadātmajārthaṃ; dveṣyān hi cakruḥ suhṛdo 'pi tatra 6 athāyayur devagaṇā vimānai; rudrādityā vasavo 'thāśvinau ca sādhyāś ca sarve marutas tathaiva; yamaṃ puraskṛtya dhaneśvaraṃ ca 7 daityāḥ suparṇāś ca mahoragāś ca; devarṣayo guhyakāś cāraṇāś ca viśvāvasur nāradaparvatau ca; gandharvamukhyāś ca sahāpsarobhiḥ 8 halāyudhas tatra ca keśavaś ca; vṛṣṇyandhakāś caiva yathā pradhānāḥ prekṣāṃ sma cakrur yadupuṃgavās te; sthitāś ca kṛṣṇasya mate babhūvuḥ 9 dṛṣṭvā hi tān mattagajendrarūpān; pañcābhipadmān iva vāraṇendrān bhasmāvṛtāṅgān iva havyavāhān; pārthān pradadhyau sa yadupravīraḥ 10 śaśaṃsa rāmāya yudhiṣṭhiraṃ ca; bhīmaṃ ca jiṣṇuṃ ca yamau ca vīrau śanaiḥ śanais tāṃś ca nirīkṣya rāmo; janārdanaṃ prītamanā dadarśa 11 anye tu nānānṛpaputrapautrāḥ; kṛṣṇāgatair netramanaḥsvabhāvaiḥ vyāyacchamānā dadṛśur bhramantīṃ; saṃdaṣṭadantacchadatāmravaktrāḥ 12 tathaiva pārthāḥ pṛthubāhavas te; vīrau yamau caiva mahānubhāvau tāṃ draupadīṃ prekṣya tadā sma sarve; kandarpabāṇābhihatā babhūvuḥ 13 devarṣigandharvasamākulaṃ tat; suparṇanāgāsurasiddhajuṣṭam divyena gandhena samākulaṃ ca; divyaiś ca mālyair avakīryamāṇam 14 mahāsvanair dundubhināditaiś ca; babhūva tat saṃkulam antarikṣam vimānasaṃbādham abhūt samantāt; saveṇuvīṇāpaṇavānunādam 15 tatas tu te rājagaṇāḥ krameṇa; kṛṣṇānimittaṃ nṛpa vikramantaḥ tat kārmukaṃ saṃhananopapannaṃ; sajyaṃ na śekus tarasāpi kartum 16 te vikramantaḥ sphuratā dṛḍhena; niṣkṛṣyamāṇā dhanuṣā narendrāḥ viceṣṭamānā dharaṇītalasthā; dīnā adṛśyanta vibhagnacittāḥ 17 hāhākṛtaṃ tad dhanuṣā dṛḍhena; niṣpiṣṭabhagnāṅgadakuṇḍalaṃ ca kṛṣṇānimittaṃ vinivṛttabhāvaṃ; rājñāṃ tadā maṇḍalam ārtam āsīt 18 tasmiṃs tu saṃbhrāntajane samāje; nikṣiptavādeṣu narādhipeṣu kuntīsuto jiṣṇur iyeṣa kartuṃ; sajyaṃ dhanus tat saśaraṃ sa vīraḥ
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 179.
	1 vaiśaṃpāyana uvāca 1 yadā nivṛttā rājāno dhanuṣaḥ sajyakarmaṇi athodatiṣṭhad viprāṇāṃ madhyāj jiṣṇur udāradhīḥ 2 udakrośan vipramukhyā vidhunvanto 'jināni ca dṛṣṭvā saṃprasthitaṃ pārtham indraketusamaprabham 3 ke cid āsan vimanasaḥ ke cid āsan mudā yutāḥ āhuḥ parasparaṃ ke cin nipuṇā buddhijīvinaḥ 4 yat karṇaśalyapramukhaiḥ pārthivair lokaviśrutaiḥ nānataṃ balavadbhir hi dhanurvedaparāyaṇaiḥ 5 tat kathaṃ tv akṛtāstreṇa prāṇato durbalīyasā baṭumātreṇa śakyaṃ hi sajyaṃ kartuṃ dhanur dvijāḥ 6 avahāsyā bhaviṣyanti brāhmaṇāḥ sarvarājasu karmaṇy asminn asaṃsiddhe cāpalād aparīkṣite 7 yady eṣa darpād dharṣād vā yadi vā brahmacāpalāt prasthito dhanur āyantuṃ vāryatāṃ sādhu mā gamat 8 nāvahāsyā bhaviṣyāmo na ca lāghavam āsthitāḥ na ca vidviṣṭatāṃ loke gamiṣyāmo mahīkṣitām 9 ke cid āhur yuvā śrīmān nāgarājakaropamaḥ pīnaskandhorubāhuś ca dhairyeṇa himavān iva 10 saṃbhāvyam asmin karmedam utsāhāc cānumīyate śaktir asya mahotsāhā na hy aśaktaḥ svayaṃ vrajet 11 na ca tad vidyate kiṃ cit karma lokeṣu yad bhavet brāhmaṇānām asādhyaṃ ca triṣu saṃsthānacāriṣu 12 abbhakṣā vāyubhakṣāś ca phalāhārā dṛḍhavratāḥ durbalā hi balīyāṃso viprā hi brahmatejasā 13 brāhmaṇo nāvamantavyaḥ sad vāsad vā samācaran sukhaṃ duḥkhaṃ mahad dhrasvaṃ karma yat samupāgatam 14 evaṃ teṣāṃ vilapatāṃ viprāṇāṃ vividhā giraḥ arjuno dhanuṣo 'bhyāśe tasthau girir ivācalaḥ 15 sa tad dhanuḥ parikramya pradakṣiṇam athākarot praṇamya śirasā hṛṣṭo jagṛhe ca paraṃtapaḥ 16 sajyaṃ ca cakre nimiṣāntareṇa; śarāṃś ca jagrāha daśārdhasaṃkhyān vivyādha lakṣyaṃ nipapāta tac ca; chidreṇa bhūmau sahasātividdham 17 tato 'ntarikṣe ca babhūva nādaḥ; samājamadhye ca mahān ninādaḥ puṣpāṇi divyāni vavarṣa devaḥ; pārthasya mūrdhni dviṣatāṃ nihantuḥ 18 celāvedhāṃs tataś cakrur hāhākārāṃś ca sarvaśaḥ nyapataṃś cātra nabhasaḥ samantāt puṣpavṛṣṭayaḥ 19 śatāṅgāni ca tūryāṇi vādakāś cāpy avādayan sūtamāgadhasaṃghāś ca astuvaṃs tatra susvanāḥ 20 taṃ dṛṣṭvā drupadaḥ prīto babhūvāriniṣūdanaḥ sahasainyaś ca pārthasya sāhāyyārtham iyeṣa saḥ 21 tasmiṃs tu śabde mahati pravṛtte; yudhiṣṭhiro dharmabhṛtāṃ variṣṭhaḥ āvāsam evopajagāma śīghraṃ; sārdhaṃ yamābhyāṃ puruṣottamābhyām 22 viddhaṃ tu lakṣyaṃ prasamīkṣya kṛṣṇā; pārthaṃ ca śakrapratimaṃ nirīkṣya ādāya śuklaṃ varamālyadāma; jagāma kuntīsutam utsmayantī 23 sa tām upādāya vijitya raṅge; dvijātibhis tair abhipūjyamānaḥ raṅgān nirakrāmad acintyakarmā; patnyā tayā cāpy anugamyamānaḥ
	< zpět	Kniha 1  -  Ādiparvan	kapitola 180.
	1 vaiśaṃpāyana uvāca 1 tasmai ditsati kanyāṃ tu brāhmaṇāya mahātmane kopa āsīn mahīpānām ālokyānyonyam antikāt 2 asmān ayam atikramya tṛṇīkṛtya ca saṃgatān dātum icchati viprāya draupadīṃ yoṣitāṃ varām 3 nihanmainaṃ durātmānaṃ yo 'yam asmān na manyate na hy arhaty eṣa satkāraṃ nāpi vṛddhakramaṃ guṇaiḥ 4 hanmainaṃ saha putreṇa durācāraṃ nṛpadviṣam ayaṃ hi sarvān āhūya satkṛtya ca narādhipān guṇavad bhojayitvā ca tataḥ paścād vinindati 5 asmin rājasamāvāye devānām iva saṃnaye kim ayaṃ sadṛśaṃ kaṃ cin nṛpatiṃ naiva dṛṣṭavān 6 na ca vipreṣv adhīkāro vidyate varaṇaṃ prati svayaṃvaraḥ kṣatriyāṇām itīyaṃ prathitā śrutiḥ 7 atha vā yadi kanyeyaṃ neha kaṃ cid bubhūṣati agnāv enāṃ parikṣipya yāma rāṣṭrāṇi pārthivāḥ 8 brāhmaṇo yadi vā bālyāl lobhād vā kṛtavān idam vipriyaṃ pārthivendrāṇāṃ naiṣa vadhyaḥ kathaṃ cana 9 brāhmaṇārthaṃ hi no rājyaṃ jīvitaṃ ca vasūni ca putrapautraṃ ca yac cānyad asmākaṃ vidyate dhanam 10 avamānabhayād etat svadharmasya ca rakṣaṇāt svayaṃvarāṇāṃ cānyeṣāṃ mā bhūd evaṃvidhā gatiḥ 11 ity uktvā rājaśārdūlā hṛṣṭāḥ parighabāhavaḥ drupadaṃ saṃjighṛkṣantaḥ sāyudhāḥ samupādravan 12 tān gṛhītaśarāvāpān kruddhān āpatato nṛpān drupado vīkṣya saṃtrāsād brāhmaṇāñ śaraṇaṃ gataḥ 13 vegenāpatatas tāṃs tu prabhinnān iva vāraṇān pāṇḍuputrau mahāvīryau pratīyatur ariṃdamau 14 tataḥ samutpetur udāyudhās te; mahīkṣito baddhatalāṅgulitrāḥ jighāṃsamānāḥ kururājaputrāv; amarṣayanto 'rjunabhīmasenau 15 tatas tu bhīmo 'dbhutavīryakarmā; mahābalo vajrasamānavīryaḥ utpāṭya dorbhyāṃ drumam ekavīro; niṣpatrayām āsa yathā gajendraḥ 16 taṃ vṛkṣam ādāya ripupramāthī; daṇḍīva daṇḍaṃ pitṛrāja ugram tasthau samīpe puruṣarṣabhasya; pārthasya pārthaḥ pṛthudīrghabāhuḥ 17 tat prekṣya karmātimanuṣyabuddher; jiṣṇoḥ sahabhrātur acintyakarmā dāmodaro bhrātaram ugravīryaṃ; halāyudhaṃ vākyam idaṃ babhāṣe 18 ya eṣa mattarṣabhatulyagāmī; mahad dhanuḥ karṣati tālamātram eṣo 'rjuno nātra vicāryam asti; yady asmi saṃkarṣaṇa vāsudevaḥ 19 ya eṣa vṛkṣaṃ tarasāvarujya; rājñāṃ vikāre sahasā nivṛttaḥ vṛkodaro nānya ihaitad adya; kartuṃ samartho bhuvi martyadharmā 20 yo 'sau purastāt kamalāyatākṣas; tanur mahāsiṃhagatir vinītaḥ gauraḥ pralambojjvalacārughoṇo; viniḥsṛtaḥ so 'cyuta dharmarājaḥ 21 yau tau kumārāv iva kārttikeyau; dvāv aśvineyāv iti me pratarkaḥ muktā hi tasmāj jatuveśmadāhān; mayā śrutāḥ pāṇḍusutāḥ pṛthā ca 22 tam abravīn nirmalatoyadābho; halāyudho 'nantarajaṃ pratītaḥ prīto 'smi diṣṭyā hi pitṛṣvasā naḥ; pṛthā vimuktā saha kauravāgryaiḥ